دكتر شريعتي انسان ها را به چهار دسته تقسيم مي كند:

1 – آناني كه وقتي هستند، هستند و  وقتي كه نيستند، نيستند.

حضورشان مبتني بر فيزيك است. تنها با لمس ابعاد انساني آنهاست كه قابل فهم مي شوند. بنابراين، تنها هويت جسمي دارند.

2 -  آناني كه وقتي هستند، نيستند و  وقتي كه نيستند، نيستند.

مردگاني متحرك در جهان كه هويت شان را به ازاي چيزي فاني واگذاشته اند. بي شخصيت اند و بي اعتبار. هرگز به چشم نمي آيند. مرده و زنده شان يكي است.

3 -  آناني كه وقتي هستند، هستند و  وقتي كه نيستند، هستند.

آدم هاي معتبر و با شخصيت. كساني كه در بودن شان سرشار از حضورند و در نبودن شان هم تاثيرشان را مي گذارند. كساني كه هماره به خاطر ما مي مانند. دوست شان داريم و براي شان ارزش و احترام قائليم.

4 -  آناني كه وقتي هستند نيستند و وقتي كه نيستند هستند.

شگفت انگيز ترين آدم ها. در زمان بودن شان چنان قدرتمند و باشكوهند كه ما نمي توانيم حضورشان را دريابيم. اما وقتي كه از پيش ما مي روند، نرم نرم آهسته آهسته درك مي كنيم، بازمي شناسيم و مي فهميم كه آنان چه بودند، چه مي گفتند و چه مي خواستند. ما هميشه عاشق اين آدم ها هستيم. هزار حرف داريم براي شان. اما وقتي در برابرشان قرار مي گيريم قفل بر زبان مان مي زنند. اختيار از ما سلب مي شود، سكوت مي كنيم و غرقه در حضور آنان مست مي شويم و درست در زماني كه مي روند يادمان مي آيد كه چه حرف ها داشتيم و نگفتيم. شايد تعداد اين ها در زندگي هر كدام از ما به تعداد انگشتان دست هم نرسد. راستي ما از كدام دسته ايم؟

شاد بودن ساده نيست؟

تنها می توان از دور دید

روزگاری، پرنده ای بود با يک جفت بال زيبا و پرهای درخشان، رنگارنگ و عالی و در يک کلام، حيوانی مستقل و آماده ی پرواز، در آزادی کامل. هر کس آن را در حين پرواز می ديد، خوشحال می شد.

روزی زنی چشمش به پرنده افتاد و عاشقش شد. در حالی که دهانش از شدت شگفتی بازمانده بود، با قلبی پر تپش و با چشمانی درخشان از شدت هيجان، به پرواز پرنده می نگريست. پرنده به زمين نشست و از زن دعوت کرد با هم پرواز کنند  و زن پذيرفت. هر دو با هماهنگی کامل به پرواز درآمدند. زن، پرنده را تحسين می کرد، ارج می نهاد و می پرستيد. ولی در عين حال، می ترسيد پرنده به سراغ ساير پرندگان برود و يا بخواهد در سقفی بلندتر به پرواز درآيد. زن احساس حسادت کرد. حسادت به توانايی پرنده در پرواز، ... و احساس تنهايی کرد.

انديشيد: «برايش تله می گذارم. اين بار که پرنده بيايد، ديگر اجازه نمی دهم برود». پرنده هم که عاشق شده بود، روز بعد ازگشت، به دام افتاد و در قفس زندانی شد. زن هر روز به پرنده می نگريست. همه ی هيجاناتش در آن قفس بود. آن را به دوستانش نشان می داد و آنها به او می گفتند : «تو همه چيز داری!» ناگهان دگرگونی غريبی به وقوع پيوست. پرنده کاملاً در اختيار زن بود و ديگر انگيزه ای برای تصرفش وجود نداشت. بنابراين علاقه او به حيوان، به تدريج از بين رفت. پرنده نيز بدون پرواز، زندگی بيهوده ای را می گذراند و در نتيجه، به تدريج تحليل رفت: درخشش پرهايش محو شد، به زشتی گراييد و ديگر جز موقع غذادادن و تميز کردن قفس، کسی به او توجهی نمی کرد.

سرانجام روزی پرنده مرد. زن دچار اندوه فراوانی شد و همواره به آن حيوان می انديشيد، ولی هرگز قفس را به ياد نمی آورد. تنها روزی در خاطرش مانده بود که برای نخستين بار پرنده را خوشحال در ميان ابرها و در حال پرواز ديده بود.

اگر زن اندکی دقت می کرد، به خوبی متوجه می شد آنچه او را به آن پرنده دلبسته کرد و برايش هيجان به ارمغان آورد آزادی آن حيوان و انرژی بال هايش در حال حرکت کردن بود، نه جسم ساکن اش.

بدون حضور پرنده، زندگی برای زن مفهوم و ارزشی نداشت و سرانجام، روزی مرگ زنگ خانه ی او را به صدا درآورد. از مرگ پرسيد :

- چرا سراغ من آمده ای ؟! مرگ پاسخ داد :

-  برای اينکه دوباره بتوانی با پرنده در آسمان ها پرواز کنی. اگر اجازه می دادی به آزادی برود و بازنگردد، هنوز هم می توانستی به تحسين و عشق ورزيدن ادامه بدهی. حالا برای پيداکردن و ملاقات با آن پرنده، به من نياز داری!

·        یک انسان می تواند آزاد باشد ولی بزرگ نباشد اما هیچ انسانی نمی تواند بزرگ باشد وآزاد نباشد.

·        چیزهای بسیار بزرگ را تنها می توان از دور دید.

پائولو کوئليو

 سخاوت

پسر بچه اي وارد بستني فروشي شد و پشت ميزي نشست. پيشخدمت يك ليوان آب برايش آورد. پسر بچه پرسيد: « يك بستني ميوه اي چند است؟» پيشخدمت پاسخ داد : « 500 تومن». پسر بچه دستش را در جيبش برد و شروع به شمردن كرد. بعد پرسيد: « يك بستني ساده چند است؟»

در همين حال، تعدادي از مشتريان در انتظار ميز خالي بودند و پيشخدمت با عصبانيت پاسخ داد: «350 تومن»

پسر دوباره سكه هايش را شمرد و گفت: «لطفأ يك بستني ساده»

  پيشخدمت بستني را آورد و به دنبال كار خود رفت.

پسرك نيز پس از خوردن بستني پول را به صندوق پرداخت و رفت.

وقتي پيشخدمت بازگشت از آنچه ديد شوكه شد. آنجا در كنار ظرف خالي بستني، 2 سكه 50 توماني و 2 سكه 25 توماني گذاشته شده بود براي انعام پيشخدمت!

کلاس فلسفه و توپ گلف

پروفسور فلسفه با بسته سنگینی وارد کلاس شد و بار سنگین خود را روبروی دانشجویان روی میز گذاشت. بدون هیچ کلمه ای، یک شیشه بسیار بزرگ را از داخل بسته برداشت و شروع به پر کردن آن با چند توپ گلف کرد. سپس از دانشجويان پرسید:«آیا این ظرف پر است؟»  و دانشجویان گفتند:«بله!»

پروفسور ظرفی از سنگریزه برداشت و آنها را داخل شیشه ریخت و شیشه را به آرامی تکان داد. سنگریزه ها در بین توپ های گلف قرار گرفتند؛ آن وقت دوباره پرسید: «آیا ظرف پر است؟»  و باز همگی گفتند: «بله!»

او اين بار ظرفی از ماسه را برداشت و داخل شیشه ریخت؛ و خوب البته، ماسه همه جاهای خالی را پر کرد. او یک بار دیگر پرسید که آیا ظرف پر است و دانشجویان یکصدا گفتند: «بله!»

بعد پروفسور دو فنجان پر از قهوه از زیر میز برداشت و در همان حال كه روی همه محتویات داخل شیشه خالی مي کرد گفت: «در حقیقت دارم جاهای خالی بین ماسه ها رو پر می کنم!» همه دانشجویان خندیدند.

در حالی که صدای خنده فرو می نشست، پروفسور گفت: «حالا می خواهم متوجه این مطلب بشوید که این شیشه، نمایی از زندگی ماست، توپ های گلف مهم ترین چیزها در زندگی ما هستند – خدای تان، خانواده تان، فرزندان تان، سلامتی تان، دوستان تان و مهم ترین علایق تان- چیزهایی که اگر همه چیزهای دیگر از بین بروند ولی اینها باقی بمانند، باز زندگی تان پای برجا خواهد بود. اما سنگریزه ها سایر چیزهای قابل اهمیت هستند مثل کارتان، خانه تان و ماشين تان. ماسه ها هم سایر چیزها هستند- مسایل خیلی ساده».

پروفسور ادامه داد: «اگر اول ماسه ها را در ظرف قرار بدهید، دیگر جایی برای سنگریزه ها و توپ های گلف باقی نمی ماند، درست عین زندگی تان. اگر شما همه زمان و انرژی تان را روی چیزهای ساده و پیش پا افتاده صرف کنید، دیگر جایی و زمانی برای مسایلی که برای تان اهمیت دارد باقی نمی ماند. به چیزهایی که برای شاد بودن تان اهمیت دارد توجه زیادی کنید، با فرزندانتان بازی کنید، زمانی را برای چک آپ پزشکی بگذارید. با دوستان و اطرافیان تان به بیرون بروید و با آن ها خوش باشيد. همیشه زمان برای تمیز کردن خانه و تعمیر خرابی ها هست. همیشه در دسترس باشید. اول مواظب توپ های گلف باشید، چیزهایی که واقعاً برای تان اهمیت دارند را مشخص کنید. بقیه چیزها همان ماسه ها هستند.»

یکی از دانشجویان دستش را بلند کرد و پرسید: «پس دو فنجان قهوه چه معنی داشت؟»

پروفسور لبخند زد و گفت: «خوشحالم که پرسیدی. این فقط برای این بود که به شما نشان بدهم مهم نیست که زندگی تان چقدر شلوغ و پر مشغله است، همیشه در زندگي شلوغ هم، جائي برای صرف دو فنجان قهوه با یک دوست هست!»